Chặn hàng trăm ngàn giao dịch đáng ngờ

Với TPBank, hệ thống mới sẽ xác định tài khoản người nhận có liên quan đến hành vi gian lận hoặc nằm trong danh sách đã được xác minh là rủi ro cao, từ đó phát cảnh báo để NH chủ động từ chối xử lý giao dịch, đồng nghĩa với việc khách hàng không thể thực hiện chuyển tiền dưới bất kỳ hình thức nào.

Ông Phạm Anh Tuấn, Vụ trưởng Vụ Thanh toán - Ngân hàng (NH) Nhà nước, cho biết sau hơn 4 tháng triển khai hệ thống cảnh báo tài khoản gian lận (SIMO), đã có hơn 610.000 lượt khách hàng chủ động tạm dừng hoặc hủy giao dịch sau khi nhận cảnh báo rủi ro, với tổng số tiền hơn 2.300 tỉ đồng.

Hệ thống cảnh báo kịp thời

SIMO là nền tảng trung tâm chia sẻ thông tin về các tài khoản nghi ngờ gian lận giữa các NH, tổ chức tài chính và cơ quan quản lý. Còn tính năng phát hiện tài khoản nghi ngờ gian lận của các NH hoạt động dựa trên kết nối trực tiếp với hệ thống SIMO.

Hệ thống ngân hàng tự động cảnh báo cho chủ tài khoản khi phát hiện dấu hiệu bất thường. Ảnh: LÊ TỈNH

Thống kê cho thấy đã có hàng ngàn trường hợp tránh được thiệt hại nhờ hệ thống cảnh báo kịp thời. NH Tiên Phong (TPBank) là đơn vị mới nhất triển khai tính năng cảnh báo tài khoản nghi ngờ gian lận trên toàn bộ kênh giao dịch, từ ứng dụng NH đến hệ thống máy rút tiền tự động và giao dịch tại quầy. Hệ thống này giúp khách hàng phát hiện sớm các tài khoản thụ hưởng có dấu hiệu bất thường, chủ động ngăn chặn lừa đảo ngay từ đầu.

Tổ phản ứng nhanh xử lý giao dịch gian lận

Theo ông Phạm Anh Tuấn, trong bối cảnh hệ thống thanh toán Việt Nam phát triển nhanh hàng đầu khu vực, việc kiểm soát lừa đảo trở nên thách thức hơn bao giờ hết. Có những trường hợp tiền bị chuyển qua hơn 20 NH chỉ trong vài phút khiến việc truy vết rất khó khăn.

Việc triển khai hệ thống SIMO nhằm xây dựng môi trường thanh toán an toàn, minh bạch. Nhưng để giảm thiểu tình trạng lừa đảo hơn nữa, cần sự đồng thuận giữa các NH để cùng bảo vệ khách hàng. Thực tế, vẫn còn nhiều tài khoản chưa cập nhật đầy đủ dữ liệu.

"Cần tăng cường kiểm soát từ khâu mở tài khoản, mở ví đến giám sát giao dịch bất thường; tự động hóa quy trình phối hợp giữa các NH; xem xét thiết lập trung tâm điều phối chung để xử lý giao dịch nghi ngờ theo thời gian thực, kể cả ngoài giờ làm việc" - ông Tuấn nói.

Theo TS Nguyễn Quốc Hùng, Phó Chủ tịch kiêm Tổng Thư ký Hiệp hội NH Việt Nam, để tăng hiệu quả trong công tác phòng chống gian lận, các tổ chức tín dụng và đơn vị liên quan cần cử đầu mối tham gia "tổ phản ứng nhanh" 24/7 để phối hợp xử lý giao dịch gian lận trong thời gian thực; rà soát, hoàn thiện và bổ sung quy định nội bộ liên quan đến quy trình tiếp nhận, xử lý phản ánh của khách hàng.

Đồng thời, chuẩn hóa dữ liệu, biểu mẫu và quy trình trao đổi thông tin giữa các NH, trung gian thanh toán và cơ quan chức năng, cũng như cần tăng cường đầu mối phối hợp với cơ quan công an trong công tác xác minh, xử lý vụ việc. Điều này sẽ góp phần giảm tình trạng gian lận và lừa đảo trong lĩnh vực NH ngày càng tinh vi, phức tạp.

Thực tế đã có một số NH nhận ra vấn đề và đang tăng cường tính năng chống lừa đảo. Với TPBank, hệ thống mới sẽ xác định tài khoản người nhận có liên quan đến hành vi gian lận hoặc nằm trong danh sách đã được xác minh là rủi ro cao, từ đó phát cảnh báo để NH chủ động từ chối xử lý giao dịch, đồng nghĩa với việc khách hàng không thể thực hiện chuyển tiền dưới bất kỳ hình thức nào. "Cách tiếp cận phân tầng này giúp bảo vệ chủ động cho người dùng mà không ảnh hưởng đến các giao dịch hợp pháp, bảo đảm sự cân bằng giữa an toàn và trải nghiệm liền mạch cho khách hàng" - đại diện TPBank nói.